20 saniyede
- Şekil
- Küçük gövde üstte, uzun alt fitil (gövdenin en az 2 katı), üst fitil kısa ya da hiç yok.
- Nerede
- Düşüşten sonra. Öncesinde düşüş yoksa çekiç değildir.
- Ne anlatıyor
- Satıcılar fiyatı aşağı itmiş, alıcılar kapanıştan önce geri getirmiş.
- Onay
- Sonraki mum, çekicin en yükseğinin üstünde kapanır.
- Geçersizlik
- Fiyat, fitilin en düşüğünün altına geri iner.
Çekiç, küçük gövdesi üstte duran, uzun bir alt fitili olan, üst fitili ise kısa olan ya da hiç olmayan bir mumdur. Yalnızca bir düşüşün dibinde anlam taşır. Şunu anlatır: o periyotta satıcılar fiyatı epey aşağı itmiş, alıcılar da kapanıştan önce geri getirmiştir.
Çoğu zaman bir dönüş sinyali olarak anlatılır. Aşağıdaki rakamlar temkinli olmayı söylüyor: çekiç bir ipucudur, kural değildir.
Bu rehber bir antrenman yöntemini anlatır, yatırım tavsiyesi değildir. Trading, sermaye kaybı açısından yüksek risk taşır.
Çekici tanımak
Bir mum bir periyodu anlatır: açılışını, kapanışını, en yükseğini ve en düşüğünü. Gövde, açılış ile kapanış arasındaki mesafedir. Çekiçte bu gövde küçüktür ve mumun üst kısmında durur. Altında fitil uzağa iner: fiyatın geri yükselmeden önce gördüğü en düşük seviye budur.
- Öncesindeki düşüş. O olmadan çekiç olmaz.
- Üst fitil: kısa ya da hiç yok.
- Gövde: açılıştan kapanışa.
- Alt fitil: gövdenin en az iki katı. Ucu, periyodun en düşük seviyesidir.
- Onay: sonraki mum, çekicin en yükseğinin üstünde kapanır.
Kontrol edilecek üç kriter:
- Öncesinde bir düşüş: çekiç yalnızca bir hareketin dibinde okunur.
- Uzun bir alt fitil, gövde yüksekliğinin en az iki katı.
- Kısa ya da hiç olmayan bir üst fitil, gövdenin rengi ne olursa olsun.
5 yıllık Bitcoin verisi ne diyor
Gerçek veriler üzerinde, her vaka için aynı ufukla kontrol ettim. Soru basit: bir çekiçten altı ve on iki mum sonra fiyat daha yüksek miydi? Ve herhangi bir düşüş mumundan sonrakinden daha sık mı?
| Sonrasında… | Vaka | 6 mum sonra fiyat daha yüksek | 12 mum sonra fiyat daha yüksek |
|---|---|---|---|
| bir çekiç | 125 | %46,4 | %47,2 |
| onaylanmış bir çekiç | 38 | %42,1 | %57,9 |
| herhangi bir düşüş mumu (referans) | 4.500 | %54,2 | %53,3 |
Yöntem: BTC/USDT, 4 saatlik mumlar, bir kripto borsasının herkese açık verileri, 1 Ocak 2021'den 31 Aralık 2025'e kadar, yani 10.956 mum. Düşüş: kapanış, son 20 kapanışın ortalamasının ve 10 mum önceki ortalamanın altında. Çekiç: gövde mumun en az %10'u, alt fitil gövdenin en az 2 katı, üst fitil gövdenin en fazla yarısı. Onaylanmış: sonraki mum, çekicin en yükseğinin üstünde kapanıyor. Geçmiş veriler: geleceği göstermez.
Onaylı ya da onaysız, çekiç rastgele seçilmiş bir düşüş mumunu kalıcı olarak geçmiyor. Onay olmadan biraz daha kötü bile sonuç veriyor. Onayla birlikte on iki mumda %58'e çıkıyor, ama yalnızca 38 vakada: bu örneklem büyüklüğünde referansla arasındaki fark, artı eksi 16 puanlık tesadüf payının içinde kalıyor.
Çekiç, aşağıda bir şey olduğunu söyler. Devamı grafiğin geri kalanıyla okunur: ana trend, daha önce test edilmiş seviyeler, düşüşün büyüklüğü.
Çekiç, asılı adam, ters çekiç
Üç mum birbirine benzer. Adı değiştiren şey bağlam ya da fitilin yeridir.
- Çekiç: uzun alt fitil, düşüşten sonra.
- Asılı adam: aynı şekil, ama yükselişten sonra. Tepede satıcıların göründüğünü gösterir, o kadar.
- Ters çekiç: uzun üst fitil, düşüşten sonra. Alıcılar yükseltmeyi denemiş, tutunamamış.
Gövdesi neredeyse sıfır olan ve uzun bir alt fitilin tepesinde duran yusufçuk doji de çekice benzer. Fark gövdededir: doji'nin neredeyse gövdesi yoktur.
Yöntemle işlem açmak
- Bağlamı kontrol et. Mumdan önce gerçek bir düşüş olmalı.
- Kapanışı bekle. Oluşmakta olan bir fitil hâlâ kaybolabilir.
- Onayı ara. Sonraki mum, çekicin en yükseğinin üstünde kapanmalı.
- Stop'unu fitilin en düşüğünün altına koy: okumanın yanlış çıktığı yer orasıdır.
- Riskinin en az iki katını hedefle, yani 2 R, ya da pas geç. Hesap, risk/getiri oranı rehberinde ayrıntılı anlatılıyor.
- İşlemi Günlüğüne not et, kazansan da kaybetsen de.
Uzun bir fitil stop'u uzaklaştırır. Aynı risk için pozisyonun daha küçük olmalı: %1 kuralı bunu nasıl hesaplayacağını gösteriyor.
Sık yapılan hatalar
- Her yerde çekiç görmek: yükselişin ortasındaki uzun bir fitil asılı adamdır ya da hiçbir şey değildir.
- Kapanıştan önce girmek, henüz bitmemiş bir mumda.
- Stop'u unutmak, çünkü "çekiç yükselişi haber verir". Yukarıdaki rakamlar hiçbir şeyin garanti olmadığını gösteriyor.
- Kaybettiren bir çekiçten sonra telafi için pozisyonu büyütmek. Bu, tilt belirtilerinden biridir.
Gerçek çekiçlerle antrenman
Çekiç okumayı öğrenmenin en iyi yolu, gerçek grafiklerde, devamını bilmeden çok sayıda çekiç okumaktır. TradaZen uygulamasındaki "Mum" ünitesinin alıştırması budur: grafik gerçek bir çekiçte durur, devamı gizlidir ve sen fitilinin ne anlattığını söylersin.
Antrenman'da sonra kararını verirsin: Long, Short ya da Girmiyorum. Ardından piyasa ne yaptığını gösterir, Demo bakiye üzerinde. İşleyişin tamamını görmek için trading simülatörü sayfasını oku ya da birkaç trading alıştırması yap.
Sıra sende
Uygulamadaki gibi gerçek mumları oku.
Uygulamadaki "Mum" alıştırmasının aynısı, gerçek mumlarla. Devamı gizli.
Alıştırma yükleniyor…
Grafikler: TradingView Lightweight Charts
Sık sorulan sorular
Çekiç bir alım sinyali mi?
Hayır. 4 saatlik mumlarla beş yıllık Bitcoin verisinde, bir çekiçten altı mum sonra fiyat vakaların %46'sında daha yüksekti; bu, herhangi bir düşüş mumundan sonrakinden daha az. Onay bu tabloyu belirgin şekilde değiştirmiyor. Çekiç, düşük fiyatların reddedildiğini gösterir, o kadar.
Çekiç ile asılı adam arasındaki fark ne?
Şekil aynıdır. Çekiç düşüşten sonra, asılı adam yükselişten sonra çıkar. Adı bağlam belirler.
Kırmızı bir çekiç, yeşil bir çekiçten daha mı değersiz?
Rengin önemi azdır. Yeşil gövde, kapanışın açılışın üstünde bittiğini söyler; ek bir ayrıntıdır. Çekici çekiç yapan şey, alt fitilin uzunluğu ve öncesindeki düşüştür.
Hangi zaman diliminde okunmalı?
Hepsinde okunabilir, ama 4 saatlik ya da günlük bir mum, bir dakikalık mumdan daha fazla işlem hacmi taşır: fitili daha çok şey söyler.
Mehdi Azizi, TradaZen'i geliştirdi ve Devoria stüdyosuyla App Store'da yayımladı. Uygulamadaki senaryolar geçmişe ait gerçek grafiklerdir, asla uydurma veriler değildir.
TradaZen bir antrenman aracıdır: oyunlar geçmiş piyasa verileri üzerinde, demo bakiyeyle oynanır. Bir aracı kurum değildir, yatırım tavsiyesi de değildir. Gerçek trading sermaye kaybı riski taşır.


